Quảng Ninh có sự tương phản thời tiết rất lớn. Mùa hè, du khách có thể ở nhiều giờ:
-
Trên boong tàu.
-
Bãi biển.
-
Bến cảng.
-
Đi bộ ngoài trời.
Trong khi ở Bình Liêu, Yên Tử hoặc các cung núi vào mùa lạnh, gió + mưa + quần áo ướt có thể khiến cơ thể mất nhiệt nhanh dù nhiệt độ chưa xuống cực thấp. CDC nhấn mạnh hạ thân nhiệt thậm chí có thể xảy ra ở thời tiết mát trên 4°C nếu người bị ướt bởi mưa, mồ hôi hoặc nước lạnh.
Kiệt sức do nóng
Dấu hiệu có thể gồm:
-
Vã mồ hôi.
-
Mệt.
-
Chóng mặt.
-
Đau đầu.
-
Buồn nôn.
-
Yếu.
-
Chuột rút.
CDC khuyến nghị đưa người bệnh đến nơi mát, nới quần áo, làm mát bằng khăn ướt/tắm mát và cho uống nước từng ngụm nếu người đó tỉnh táo. Nếu nôn, triệu chứng nặng thêm hoặc kéo dài, cần được đánh giá y tế.
Sốc nhiệt là cấp cứu
Các dấu hiệu nguy hiểm gồm:
-
Thân nhiệt rất cao.
-
Lú lẫn.
-
Hành vi bất thường.
-
Mất ý thức.
-
Da nóng.
-
Nhịp tim nhanh.
Sốc nhiệt cần cấp cứu ngay. Trong lúc chờ trợ giúp:
-
Đưa nạn nhân khỏi nguồn nóng.
-
Làm mát nhanh bằng nước/khăn mát.
-
Không cố cho người lơ mơ hoặc mất ý thức uống nước.
Ở Việt Nam có thể gọi 112 để yêu cầu trợ giúp khẩn cấp.
Còn khi bị lạnh?
Dấu hiệu hạ thân nhiệt sớm:
-
Run.
-
Mệt.
-
Vụng về.
-
Lú lẫn.
-
Mất phối hợp.
Nặng hơn có thể:
-
Nói líu.
-
Ngừng run.
-
Thở chậm.
-
Mất ý thức.
CDC khuyến nghị:
-
Đưa vào nơi ấm và khô.
-
Cởi đồ ướt.
-
Làm ấm phần trung tâm cơ thể trước: ngực, cổ, đầu, bẹn.
-
Cho đồ uống ấm chỉ khi người đó hoàn toàn tỉnh.
-
Không cho rượu.
Sai lầm thường gặp
Người sốc nhiệt lơ mơ → ép uống nước: nguy cơ sặc.
Người hạ thân nhiệt → uống rượu cho ấm: không nên.
Lạnh run → chườm nguồn nhiệt cực nóng trực tiếp: có nguy cơ bỏng và làm ấm không phù hợp.
Cách phòng tránh
Ở biển:
-
Uống nước đều.
-
Có mũ.
-
Nghỉ bóng râm.
-
Không liên tục hoạt động ngoài nắng nhiều giờ.
Ở vùng cao:
-
Áo chống gió.
-
Lớp giữ ấm.
-
Áo mưa.
-
Quần áo/tất khô dự phòng.
-
Không tiếp tục trekking khi đã ướt lạnh và run nhiều.
Checklist nhanh
-
Nắng: nghỉ trước khi kiệt sức.
-
Lú lẫn dưới trời nóng = tình trạng nguy hiểm.
-
Không cho người lơ mơ uống.
-
Lạnh + run + lú lẫn = nghi hạ thân nhiệt.
-
Thay quần áo ướt.
-
Làm ấm phần trung tâm cơ thể.
-
Không dùng rượu để “giữ ấm”.
-
Nặng → gọi 112.
